Modanın da müziğin de birer kendini tabir biçimi olduğu aşikar. Her iki alan da his, kimlik ve estetik üzerinden öykü anlatıyor; somut ve soyut biçimlerde. Bu nedenle müzik ve moda uzun vakittir birbirini besleyen iki yaratıcı disiplin. Tıpkı geçtiğimiz hafta yeni albümünden birinci modülünü yayınlayan Rosalía’nın söylediği üzere: kıyafetler de bir söz biçimi. “Lux” klibinde tercih ettiği arşiv modüller, modanın müzikte nasıl hayat bulduğunun ispatı. Lakin bu kere ilgi odağımız, müziğin içindeki moda değil, moda dünyasının içindeki müzik.
Rosalía, Lux
Defilelerde müzik, sadece bir art plan ögesi değil, koleksiyonun duygusal tonunu belirleyen, izleyiciyi tasarımcının dünyasına davet eden bir araç. Işıklar sönmeden çabucak evvel duyulan birinci nota, birden fazla vakit koleksiyonun anlatısına dair birinci ipuçlarını veriyor. Son yıllarda modaevleri, müziği bir tamamlayıcı ögeden çok defile dizaynının önemli bir ögesi olarak görüyor.
Bu dönüşümün kökleri eskiye dayanıyor. Paris gece hayatında DJ’lik yaparken Chanel ve Dior defileleri için ses atmosferleri yaratan Michel Gaubert, defile müziğini neredeyse başlı başına bir alana dönüştüren birinci isimlerden biri oldu. Bugünse defile müziği, koleksiyonun ruhunu dijital platformlara taşıyan stratejik bir araç haline geldi. Zira artık defileler yalnızca fizikî birer aktiflik değil TikTok, Instagram ve YouTube üzerinden canlı yayınlanan global tecrübe.
Jeremy Scott, Michel Gaubert, Moschino İlkbahar/Yaz 2017 Resort Defilesi, Getty Images
Bu dönem neredeyse her marka kendi ses cihanını kurdu. Maison Margiela’da Glenn Martens, çocuklardan oluşan bir orkestrayı sahneye taşıdı. Çaykovski’nin “Kuğu Gölü” ve Beethoven’ın “Ay Işığı Sonatı” üzere yapıtlarının şuurlu olarak “bozuk” icra edildiği bu performans, markanın deneysel kimliğini yansıtıyordu. Margiela’nın 1990’lardaki arşiv defilelerine yapılan bu göndermeler, markanın geçmişle kurduğu bağın da altını çizdi.
Burberry, İlkbahar/Yaz 2026 defilesinde sırf Black Sabbath çalarak Glastonbury ruhuna ve yakın vakitte kaybettiğimiz Ozzy Osbourne’a hürmet duruşunda bulundu. Bu tercih, Daniel Lee’nin markayı daha kültürel bir tarafa taşıdığını da açıkça hissettirdi.
Jonathan Anderson, Dior’daki birinci defilesi için şiirsel bir tarafta ilerleyerek hazırladığı listeye Marianne Faithfull’un “She Walks in Beauty” modülünü da ekledi.
Aynı devirde Louise Trotter, birinci koleksiyonunda Oscar ödüllü direktör Steve McQueen ile işbirliği yaptı. McQueen, Nina Simone ve David Bowie’nin “Wild Is the Wind” yorumlarını harmanlayarak “66–76” isimli bir kompozisyon yarattı.
Pierpaolo Piccioli’nin Balenciaga’daki birinci defilesinde kullanılan, Damien Quintard & Miraval Studios tarafından düzenlenen müzik, koleksiyonun atmosferini direkt yansıtıyordu.
Müzik artık bir defilenin atmosferini belirleyen görünmez fakat en güçlü bileşenlerden biri haline geldi. Düşünülen bir ses tasarımı, koleksiyonun ötesine geçerek izleyicide kalıcı bir his bırakabiliyor. Tahminen de bu yüzden defileden günler sonra bile aklımızda kalan yalnızca siluetler değil, ona eşlik eden melodiler oluyor. Zira melodiler koleksiyonun zihinlerde yer etmesini sağlayan şiirsel bir araç üzere işliyor.
